Coronavirus (COVID-19)

Longnetwerk Eerstelijns Fysiotherapie (LEF) Rotterdam

Waasdorp Fysiotherapie is lid van LEF. LEF is een samenwerkingsverband van fysiotherapeuten dat gespecialiseerd is in het behandelen van mensen met een longaandoening. Wij werken volgens een protocol welke is opgezet in samenwerking met andere zorgprofessionals in de longzorg. LEF werkt samen met het St. Franciscus Gasthuis, Vlietland, Erasmus Medisch Centrum, Maasstad Ziekenhuis, IJsselland Ziekenhuis & het Ikazia Ziekenhuis maar ook patiënten uit andere ziekenhuizen zijn welkom! Lees hieronder verder waar Waasdorp Fysiotherapie, samen met LEF, in de longzorg gespecialiseerd is.

Coronavirus (COVID-19)

Elk virus gedraagt zich als een parasiet met als doel om zich te vermenigvuldigen. Dat doet een virus door een cel van een gastheer binnen te dringen en genetisch materiaal in deze cel los te laten. Vervolgens kan het virus eiwitten oppikken en zich vermenigvuldigen. Er kunnen duizenden virusdeeltjes worden gemaakt in een cel en daardoor wordt een cel zo zwaar beschadigd dat de cel uiteindelijk dood gaat. Hoe meer cellen beschadigd worden, hoe zieker iemand wordt. Covid-19 is een nieuw ziektebeeld, het is echter duidelijk dat het nieuwe coronavirus het op de luchtwegen heeft gemunt. Door het nieuwe coronavirus wordt circa 80 procent van de besmette mensen niet of nauwelijks ziek en herstelt vanzelf. De overige 20 procent wordt behoorlijk ziek. Symptomen zijn onder meer een droge hoest, benauwdheid, niezen en koorts. Een grote groep hiervan herstelt alsnog na vijf of zeven dagen maar een fractie verslechtert plotseling om een nog onbekende reden. Ze moeten alsnog naar het ziekenhuis en als ze daar al lagen, komen ze op de intensive care (IC). Een reden voor de plotselinge verslechtering zou kunnen zijn dat de immunologische reactie na een paar dagen opnieuw opgang komt. De inflammatie in de longen, met oedeem, zou dan dus ook toenemen, terwijl het virus dan al niet meer te detecteren is. Een andere reden kan zijn dat het immuunsysteem het virus niet op tijd weet af te remmen of onder controle weet te krijgen. Het zou ook een combinatie van de twee bovenstaande redenen kunnen zijn.

Het afweersysteem begint het virus te bestrijden door de longen te overspoelen met immuuncellen, die de beschadigde cellen opruimen en het longweefsel repareren. Als alles naar behoren werkt, is dit ontstekingsproces nauwgezet en beperkt tot de besmette weefsels. Maar soms is de immuunrespons te groot, waardoor ook gezonde cellen worden verwoest. Door deze heftige immuunrespons krijgt men dus te maken met méér in plaats van minder schade. Nog meer afvalstoffen hopen zich in de longen op en de longontsteking wordt erger. In de derde fase verergert de longontsteking zich nog verder, wat kan leiden tot respiratoire insufficiëntie. Ook als de patiënt hierdoor niet overlijdt, kan de schade aan de longen onherstelbaar zijn. Volgens de World Health Organisatie (WHO) leidde SARS tot het ontstaan van gaten in de longen, waardoor ze een “honingraatvormige aanblik” kregen, en het lijkt erop dat dit patroon ook bij patiënten van het nieuwe coronavirus is te herkennen. De gaten ontstaan waarschijnlijk door de hyperreactiviteit van het immuunsysteem, wat tot de vorming van littekenweefsel en een verstijving van de longen leidt. In dat geval moet de patiënt doorgaans aan de beademing. Intussen worden de membranen tussen de longblaasjes en de bloedvaten steeds poreuzer, waardoor de blaasjes zich met vocht kunnen vullen en de bloedbaan niet langer van zuurstof kunnen voorzien. In zeer ernstige gevallen verdrinken de longen en kan de patiënt niet meer ademhalen. Dat is hoe mensen aan de ziekte overlijden. Op de plaatsen waar dat littekenweefsel ontstaat, gaat de elasticiteit uit het longweefsel, waardoor de zuurstofuitwisseling niet meer plaats kan vinden zoals zou moeten. Als er veel littekenweefsel ontstaat, kan dat bijvoorbeeld leiden tot een verminderd uithoudingsvermogen. De schattingen van het aantal patiënten met blijvende gevolgen voor longen zijn in ontwikkeling. Vooral patiënten die op de IC moeten worden beademd, hebben risico op blijvende schade aan het longweefsel. Er kunnen ontstekingen ontstaan die zorgen voor littekenweefsel op de longen. Er ontstaat een nieuwe longziekte, die we voorlopig de ‘Corona Obstructive Lung Disease (COLD)’ noemen. Veel IC overlevenden ervaren fysieke, cognitieve en psychische problemen na ontslag van de IC, ook wel Post-Intensive Care Syndroom (PICS) genoemd.

Post-Intensive Care Syndroom (Klachten na ziekenhuisopname)

Wanneer u als gevolg van ernstige ziekteverschijnselen (langdurig) opgenomen bent geweest op de Intensive Care (IC) kan dit ook na uw ziekenhuisopname zorgen voor lichamelijke klachten. Deze klachten treden op als gevolg van de (langdurige) inactiviteit tijdens uw opname. Iemand die een hele dag op bed rust verliest dagelijks ongeveer 5% van zijn algehele spierkracht en conditie. U kunt te maken krijgen met het zogenoemde ‘Post-Intensive Care Syndroom’ (PICS). Het herstel kan maanden tot jaren in beslag nemen. Goede (fysiotherapeutische) begeleiding speelt hierom een belangrijke rol bij de revalidatie na uw opname.

 

PICS is een overkoepelende term voor meerdere specifieke klachten die zich na een IC-opname kunnen ontwikkelen. Klachten die men zou kunnen ondervinden zijn:

  • Verminderde longfunctie: longfibrose/verminderde longcapaciteit en verminderde ademspierkracht.
  • Algehele spierzwakte en verminderd functioneren in de aansturing van verschillende spiergroepen als gevolg van langdurige inactiviteit.
  • Polyneuropathie: meerdere zenuwen (poly=meerdere) zijn op verschillende plaatsen in het lichaam aangedaan. Hierdoor functioneren spieren of het gevoel van de huid niet meer zoals het hoort.
  • Verminderde conditie en uithoudingsvermogen.
  • Gewrichtspijn en/of -stijfheid.
  • Algehele vermoeidheid.
  • Problemen in dagelijkse activiteiten en bezigheden zoals het uitvoeren van werk, hobby en huishoudelijke taken.
  • Ondervoeding
  • Cognitieve problemen: geheugen, concentratie, omgang met prikkels en plannen.
  • Angst en depressie.
  • Post-traumatisch stress syndroom.

 

Hoe ziet de fysiotherapeutische revalidatie bij PICS er uit?

Onze fysiotherapeuten zullen door middel van een intake gesprek uw persoonlijke klachten in kaart brengen. In combinatie met een lichamelijk onderzoek kunnen wij een nulmeting vast stellen en in samenspraak met u stellen wij de behandeldoelen op.

 

Fysiotherapeutische revalidatie bij PICS richt zich over het algemeen op het ondersteunen  en verbeteren van verschillende aspecten van de ademhaling. Het verhogen van de algehele spierkracht en conditie, maar ook bij het vinden van ontspanning met behulp van bijvoorbeeld ontspanningsoefeningen. Onze fysiotherapeuten helpen u weer vertrouwen te krijgen in uw lichaam zodat u uw dagelijkse activiteiten en bezigheden weer op kunt pakken en uw persoonlijke doelstellingen te behalen.

 

Voor het ondersteunen van de ademhaling kunnen onze fysiotherapeuten u instrueren en ondersteunen in het uitvoeren van verschillende ademhalingsoefeningen– en technieken. Ook beschikken wij over ‘Threshold IMT’ ademhalingstrainers. De ‘Threshold IMT’ is een apparaat dat u zal helpen de kracht en het uithoudingsvermogen van de in ademhalingsspieren te vergoten.

 

Waarom is het trainen van de ademhalingsspieren belangrijk?

Door langdurige inactiviteit op de IC, eventueel in combinatie met de aanleg van beademingsapparatuur, verminderd de kracht en het uithoudingsvermogen van de ademhalingsspieren. Hierdoor is er een minder diepe inademing mogelijk en ontstaat er te weinig verversing van ‘schone’ lucht in de longen. De longen worden minder goed geventileerd en zullen daarnaast minder goed in staat zijn om koolzuur (CO2) uit te scheiden en het lichaam van voldoende zuurstof (O2) te voorzien.

Hiernaast kunnen er problemen met het (op-)hoesten (van vastzittend slijm (sputum) worden ervaren. Het trainen van de ademhalingsspieren zal dit vergemakkelijken. Wanneer sputum niet goed genoeg opgehoest kan worden, kan dit complicaties met zich mee brengen.

 

Bij Fysiotherapie Waasdorp bieden wij u persoonlijke begeleiding en training aangepast aan uw situatie. Hierbij volgen wij de opgestelde richtlijnen en protocollen.

 

Multidisciplinaire aanpak.

Eerdergenoemde klachten bevinden zich niet allemaal in het vakgebied van de fysiotherapeut. Heeft u naast lichamelijke klachten ook last van ondervoeding, cognitieve problemen, depressie of angstklachten? Bespreek dit met uw huisarts. Zo kan er op tijd hulp bij een andere specialist ingeschakeld worden. Denk hierbij aan psychologische hulp of behandeling bij een ergotherapeut of diëtist.

Door de overgebleven klachten kan een IC opname na thuiskomst een grote impact hebben op uw leven en/of dat van uw naaste. Het bijhouden van een ‘revalidatieboek’ tijdens de revalidatie kan helpen bij de verwerking. https://www.npi.nl/fysiotherapie#revalidatie-handboek

Heeft u of één van uw naaste behoefte aan een luisterend oor of advies, op https://icconnect.nl/ vindt u verschillende hulplijnen.